Przejdź do treści głównej
Agriculture and rural development

Wspólna polityka rolna: 2023–2027

Wspólna polityka rolna ma kluczowe znaczenie dla zabezpieczenia przyszłości rolnictwa i leśnictwa, a także dla osiągnięcia celów Europejskiego Zielonego Ładu.

Nowy sposób działania

WPR 2023–2027 jest nowoczesną polityką, kładącą duży nacisk na wyniki i efektywność.

Cele szczegółowe

Polityka koncentruje się na dziesięciu celach szczegółowych związanych ze wspólnymi celami UE w zakresie zrównoważonego rozwoju społecznego, środowiskowego i gospodarczego w rolnictwie i na obszarach wiejskich.

Krajowe plany strategiczne

Każdy kraj UE opracował krajowy plan strategiczny WPR, obejmujący finansowanie z tytułu wsparcia dochodu, rozwoju obszarów wiejskich i środków rynkowych. Opracowując swoje plany strategiczne, kraje UE przyczyniły się do realizacji dziesięciu celów szczegółowych za pomocą zestawu szeroko zakrojonych środków politycznych udostępnionych przez Komisję, które można kształtować w zależności od krajowych potrzeb i zdolności.

Wyniki i efektywność jako podstawa

W prawodawstwie dotyczącym WPR ustanowiono wspólny zestaw wskaźników w ramach nowych ram realizacji celów, monitorowania i oceny. Wskaźniki będą monitorowane za pomocą rocznych sprawozdań z realizacji celów i półrocznego przeglądu wyników planów strategicznych WPR w celu oceny postępów krajów UE w osiąganiu ich celów końcowych i celów WPR.

Kluczowe obszary reform

WPR 2023–2027 obejmuje szereg reform politycznych mających na celu wspieranie przejścia na zrównoważone rolnictwo i leśnictwo w UE.

Bardziej ekologiczna WPR

WPR 2023–2027 w znacznie większym stopniu wspiera rolnictwo w realizacji celów Europejskiego Zielonego Ładu.

  • Większe ambicje ekologiczne: plany WPR są zgodne z przepisami dotyczącymi środowiska i klimatu. W swoim planie strategicznym WPR każdy kraj UE musi wykazać się większymi ambicjami w zakresie działań na rzecz środowiska i klimatu w porównaniu z poprzednim okresem programowania (brak regresu) i jest zobowiązany do aktualizacji planu w przypadku zmiany przepisów dotyczących klimatu i środowiska.
  • Wkład w realizację celów Zielonego Ładu: krajowe plany strategiczne WPR przyczyniają się do osiągnięcia celów Zielonego Ładu (w zaleceniach WPR określono, jakiego wkładu się oczekuje).
  • Wzmocniona warunkowość: płatności beneficjentów WPR są powiązane z surowszym zestawem obowiązkowych wymogów. Na przykład w każdym gospodarstwie co najmniej 3 proc. gruntów ornych jest przeznaczone na różnorodność biologiczną i elementy nieprodukcyjne, z możliwością otrzymania wsparcia za pośrednictwem ekoprogramów w celu osiągnięcia 7 proc. Chronione są również tereny podmokłe i torfowiska.
  • Ekoprogramy: co najmniej 25 proc. budżetu na płatności bezpośrednie jest przeznaczone na ekoprogramy, co zapewni silniejsze zachęty do stosowania przyjaznych dla klimatu i środowiska praktyk i podejść rolniczych (takich jak rolnictwo ekologiczne, agroekologia, rolnictwo regeneratywne), a także do poprawy dobrostanu zwierząt.
  • Rozwój obszarów wiejskich: co najmniej 35 proc. środków jest przeznaczone na działania wspierające klimat, różnorodność biologiczną, środowisko i dobrostan zwierząt.
  • Programy operacyjne: w sektorze owoców i warzyw programy operacyjne przeznaczają co najmniej 15 proc. swoich wydatków na ochronę środowiska.
  • Klimat i różnorodność biologiczna: 40 proc. budżetu WPR musi być związane z klimatem i zdecydowanie wspierać ogólne zobowiązanie do przeznaczenia 10 proc. budżetu UE na cele związane z różnorodnością biologiczną do końca okresu obowiązywania wieloletnich ram finansowych UE (WRF).

Sprawiedliwsza WPR

W ramach WPR 2023–2027 udziela się wsparcia tym, którzy najbardziej go potrzebują:

  • Redystrybucja wsparcia dochodów: kraje UE muszą przeznaczyć co najmniej 10 proc. swoich płatności bezpośrednich na narzędzie redystrybucji wsparcia dochodu, aby lepiej zaspokoić potrzeby w zakresie dochodów mniejszych i średnich gospodarstw.
  • Rolnicy aktywni zawodowo: nowe przepisy zawierają obowiązkową, ale elastyczną definicję rolnika aktywnego zawodowo, która ma zostać ustanowiona przez kraje UE, w tym poziom podejmowanych działań. Tylko rolnicy czynni zawodowo mogą otrzymać określone wsparcie UE.
  • Warunkowość społeczna: płatności w ramach WPR są powiązane z przestrzeganiem niektórych unijnych norm pracy, a beneficjentów zachęca się do poprawy warunków pracy w gospodarstwach rolnych.
  • Konwergencja płatności: w WPR 2023–2027 poziomy wsparcia dochodu są bardziej zbieżne, zarówno w poszczególnych krajach UE, jak i między nimi.
  • Wsparcie dla młodych rolników: kraje UE muszą przeznaczyć co najmniej 3 proc. swojego budżetu na płatności bezpośrednie dla młodych rolników w formie wsparcia dochodów lub inwestycji, lub pomocy na rozpoczęcie działalności.
  • Poprawa równowagi płci: równość płci i zwiększenie udziału kobiet w rolnictwie są po raz pierwszy częścią celów planów strategicznych WPR. Kraje UE muszą ocenić te kwestie i zająć się zidentyfikowanymi wyzwaniami.

Wzmacnianie konkurencyjności

WPR 2023–2027 wzmocni pozycję rolników w łańcuchu dostaw i zwiększy konkurencyjność sektora rolno-spożywczego.

  • Zwiększona siła przetargowa: nowe przepisy wzmacniają współpracę producentów, zachęcając rolników do współpracy i umożliwiając im tworzenie równoważącej siły na rynku.
  • Orientacja rynkowa: WPR 2023–2027 utrzymuje ogólną orientację rynkową wynikającą z poprzednich reform, zachęcając gospodarstwa w UE do dostosowania podaży do popytu w Europie i poza nią.
  • Rezerwa na wypadek kryzysów: aby poradzić sobie z przyszłymi kryzysami, zreformowana WPR obejmuje nową rezerwę finansową w wysokości co najmniej 450 mln euro rocznie.
  • Wsparcie w sektorze wina: uzgodniono szczegółowe przepisy mające na celu poprawę wsparcia dla sektora wina.

Silny budżet

WPR będzie nadal korzystać z solidnego długoterminowego budżetu.

Finansowanie WPR

Na WPR na lata 2021–2027 przeznaczone zostanie 387 mld euro. Źródłem środków są dwa różne fundusze: Europejski Fundusz Rolniczy Gwarancji (EFRG), którego wysokość ustalono na 291,1 mld euro (w cenach bieżących); oraz Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW), który wyniesie 95,5 mld euro.

Next Generation EU

Budżet EFRROW obejmuje 8 mld euro z Next Generation EU, aby pomóc obszarom wiejskim w przeprowadzeniu zmian strukturalnych niezbędnych do osiągnięcia celów Europejskiego Zielonego Ładu i transformacji cyfrowej.

Przeniesienia między przydziałami

Aby umożliwić państwom UE lepsze dostosowanie polityki do priorytetów ich sektorów rolnych, upoważnia się je do dokonywania przesunięć do 25 proc. środków przydzielonych w ramach WPR z filaru wsparcia dochodu do filaru rozwoju obszarów wiejskich i odwrotnie. Państwa UE mogą stosować dodatkowe uelastycznienia w określonych celach, takich jak wspieranie celów środowiskowych i klimatycznych lub wspieranie młodych rolników, oraz jeżeli w tych państwach płatności bezpośrednie są poniżej średniej.

Wiedza, badania naukowe i innowacje

Rozwój badań naukowych, dzielenie się wiedzą i innowacje mają zasadnicze znaczenie dla zapewnienia inteligentnego i zrównoważonego sektora rolnictwa.

W ramach swojego zobowiązania do wspierania badań naukowych i innowacji w rolnictwie Komisja zaproponowała przeznaczenie 10 mld euro z programu „Horyzont Europa” na projekty związane z żywnością, rolnictwem, rozwojem obszarów wiejskich i biogospodarką.

Zreformowana WPR korzysta na tych zwiększonych inwestycjach, obejmujących silniejsze systemy wiedzy i innowacji w dziedzinie rolnictwa (AKIS), aby pobudzić rozwój innowacyjnych projektów, rozpowszechniać ich wyniki i zachęcać do ich jak najszerszego wykorzystania. Usługi doradcze dla rolników są kluczowym narzędziem dzielenia się nową wiedzą i pomysłami.

Ramy czasowe reformy WPR

  1. 2027

    The Commission will undertake a second performance review of each CAP Strategic Plan.

  2. 2026

    In 2026, an interim evaluation will assess the performance of the CAP 2023-27.

  3. 2025

    The Commission will undertake a first performance review of each CAP strategic plan and request - if necessary - specific follow-up actions to EU countries. 

  4. 2024

    As of 2024, each EU country will present an annual performance report and hold an annual review meeting with the Commission.

  5. December 2023

    At the end of 2023, the European Commission will submit a report to assess the joint effort of all CAP Strategic Plans, with a particular focus on the collective ambition to achieve Green Deal targets.

  6. January 2023

    CAP Strategic Plans begin.

  7. December 2021

    On 2 December 2021, the agreement on reform of the common agricultural policy (CAP) was formally adopted. By 31 December 2021 each EU country was required to submit its CAP Strategic Plan. The Commission had six months to assess and approve the plans.

  8. June 2021

    Following a series of trilogues, a provisional political agreement on the CAP reform was reached on 25 June 2021.

  9. November 2020

    The European Parliament and Council of the EU agreed on their respective negotiating positions in October 2020, enabling the first “trilogue” between the three institutions to take place on 10 November.

  10. June 2018

    On 1 June 2018, the European Commission presented legislative proposals for the reform of the CAP.

Podstawa prawna

Reforma obejmuje trzy rozporządzenia, które są zasadniczo stosowane od 1 stycznia 2023 r.:

Na lata 2021 i 2022 obowiązywało rozporządzenie przejściowe, które wypełniało lukę między obecnymi i nowymi przepisami.

Dokumenty

14 GRUDNIA 2022
CAP 2023-27 – 28 CAP Strategic Plans at a glance
English
(3.11 MB - PDF)
Pobierz
10 LUTEGO 2022
Factsheet: Green Deal targets for 2030 and agricultural production studies
English
(1.36 MB - PDF)
Pobierz
24 LUTEGO 2022
Factsheet – a greener and fairer CAP
English
(1.95 MB - PDF)
Pobierz
14 STYCZNIA 2021
List of potential agricultural practices that eco-schemes could support
English
(2.41 MB - PDF)
Pobierz
7 MAJA 2020
How the CAP 2023-27 will contribute to the European Green Deal
English
(3.02 MB - PDF)
Pobierz
16 KWIETNIA 2019
Building stronger agricultural knowledge and innovation systems
English
(770.57 KB - PDF)
Pobierz
26 WRZEŚNIA 2019
Report: preparing for future AKIS in Europe
English
(13.42 MB - PDF)
Pobierz
24 STYCZNIA 2019
Brochure on the environmental benefits and simplification of the post-2020 CAP
English
(3.02 MB - PDF)
Pobierz

Wydarzenia