Overzicht
De Europese Unie is met ongeveer 50 % van de totale hoeveelheid bietsuiker ’s werelds grootste producent van bietsuiker. Bietensuiker vertegenwoordigt echter slechts 20 % van de wereldwijde suikerproductie, terwijl de overige 80 % uit suikerriet wordt geproduceerd.
Het grootste deel van de suikerbieten in de EU wordt geteeld in de noordelijke helft van Europa, waar het klimaat geschikter is. De meest concurrerende productiegebieden liggen in Noord-Frankrijk, Duitsland, Nederland, België en Polen. De EU heeft ook een belangrijke raffinage-industrie die ingevoerde ruwe rietsuiker verwerkt.
Het suikerbeleid van de EU
Suiker maakt deel uit van de gemeenschappelijke marktordening (GMO) tussen de EU-landen, die verschillende functies heeft, waaronder het bieden van een vangnet voor de landbouwmarkten, samenwerking via producentenorganisaties en brancheorganisaties en het vaststellen van minimumkwaliteitseisen.
Bietentelers kunnen inkomenssteun krijgen in de vorm van rechtstreekse betalingen die grotendeels zijn ontkoppeld. De EU-landen hebben ook de mogelijkheid om vrijwillige gekoppelde steun te verlenen aan specifieke sectoren in moeilijkheden, waaronder de productie van suikerbieten en suikerriet. Elf EU-landen hebben besloten vrijwillige gekoppelde steun te verlenen aan suikerbietenproducenten.
Het suikermarktbeleid van de EU is gericht op twee belangrijke gebieden: markt- en handelsmaatregelen.
Marktmaatregelen binnen de EU
De EU kan de suikersector ondersteunen met specifieke marktmaatregelen, met name steun voor particuliere opslag, maatregelen tegen marktverstoring en maatregelen om specifieke problemen op te lossen.
Steun voor particuliere opslag wordt verleend wanneer rekening wordt gehouden met de gemiddelde genoteerde marktprijzen in de Unie, de referentiedrempels en de productiekosten. De Europese Commissie kan deze steun verlenen in geval van een bijzonder moeilijke marktsituatie of economische ontwikkeling die aanzienlijke negatieve gevolgen heeft voor de marges van de sector, teneinde een bepaald volume suiker gedurende een bepaalde periode uit de markt te houden. De GMO-regels voorzien onder meer in aanvullende steunmaatregelen in geval van ernstige marktverstoringen als gevolg van sterke prijsstijgingen of -dalingen.
EU-landen hebben een voorstel van de Commissie goedgekeurd om de actieve veredeling voor ingevoerde rietsuiker tijdelijk te schorsen
Markttoezicht
Het EU-waarnemingscentrum voor de suikermarkt verstrekt een verscheidenheid aan gegevens en informatie over suiker, waaronder balansen, marktsituatie, vooruitzichten voor de korte en middellange termijn en de verslagen van de vergaderingen van het waarnemingscentrum voor de suikermarkt.
Dit verslag van de Commissie over handelsovereenkomsten in de suikersector biedt een overzicht van de bepalingen waarover collectief is onderhandeld en die de contractuele betrekkingen tussen suikerbietentelers en suikerproducenten in de EU vormgeven. Het verslag heeft tot doel de markttransparantie te vergroten en het inzicht in de praktijken in de sector te verbeteren.
Handel met landen buiten de EU
Het handelsbeleid is een exclusieve bevoegdheid van de Europese Unie, zodat alleen de EU, en niet de afzonderlijke EU-landen, wetgeving inzake handelsaangelegenheden kan vaststellen en internationale handelsovereenkomsten kan sluiten. De internationale handel wordt ook geregeld door de regels van de Wereldhandelsorganisatie.
Als belangrijke importeur van rietsuiker verleent de EU ontwikkelingslanden rechtenvrije toegang tot de EU-markt in het kader van de "alles behalve wapens"-overeenkomst en de economische partnerschapsovereenkomsten met de landen in Afrika, het Caribisch gebied en de Stille Oceaan.
Gerelateerde informatie
Overeenkomst "Alles behalve wapens"
Economische partnerschapsovereenkomsten
Rechtsgrondslag
De rechtsgrondslag voor suiker omvat wetgeving inzake de gemeenschappelijke marktordening voor landbouwproducten, quota, invoer en uitvoer en andere geldende suikerwetgeving.
Basisverordening
Verordening (EU) nr. 1308/2013 tot vaststelling van een gemeenschappelijke ordening van de markten voor landbouwproducten
Belangrijke uitvoeringswetgeving voor suiker
Kennisgevingen aan de Commissie van informatie en documenten
Gedelegeerde Verordening (EU) 2017/1183 van de Commissie
Uitvoeringsverordening (EU) 2017/1185 van de Commissie
Invoer
Gedelegeerde Verordening (EU) 2020/760 van de Commissie — voorschriften voor het beheer van aan certificaten onderworpen invoer- en uitvoertariefcontingenten
Uitvoer
Gedelegeerde Verordening (EU) 2023/2835 van de Commissie wat betreft voorschriften voor de invoer in de sectoren rijst, granen, suiker en hop
Uitvoeringsverordening (EU) 2023/2834 van de Commissie tot vaststelling van voorschriften voor de invoer in de sectoren rijst, granen, suiker en hop
Suikerkwaliteit
Richtlijn 2001/111/EG van de Raad betreffende bepaalde voor menselijke consumptie bestemde suikers
Gerelateerde informatie
Lijst van geldende suikerwetgeving
Comités
Verschillende comités, bestaande uit regeringsvertegenwoordigers en voorgezeten door een vertegenwoordiger van de Europese Commissie, komen regelmatig bijeen om ervoor te zorgen dat de verantwoordelijkheid van de Commissie voor de vaststelling van uitvoeringshandelingen wordt uitgeoefend onder toezicht van de EU-landen.
Het Comité voor de gemeenschappelijke ordening van de landbouwmarkten komt regelmatig bijeen om gebieden te bespreken zoals de ontwikkeling van de marktprijzen, de productie en de handel in de EU en niet-EU-landen.
Groep op hoog niveau
Op 19 november 2018 kondigde de commissaris voor Landbouw en Plattelandsontwikkeling tijdens de zitting van de Raad AgriFish de oprichting aan van een deskundigengroep op hoog niveau inzake suiker.
Het mandaat van de groep op hoog niveau was tweeledig:
- de huidige marktsituatie en de zorgen van de EU-landen en belanghebbenden over de EU-suikermarkt te bespreken;
- mogelijke oplossingen en beleidsmaatregelen te onderzoeken en te evalueren met betrekking tot hun doeltreffendheid en geschiktheid om de vastgestelde problemen aan te pakken.
De directeur-generaal Landbouw en Plattelandsontwikkeling zat de groep op hoog niveau voor, die bestond uit vertegenwoordigers van alle EU-landen. De groep op hoog niveau heeft tussen januari en juni 2019 drie vergaderingen gehouden.
Vergaderingen
- English
- English
- English
Eindverslag
In het verslag wordt een samenvatting gegeven van de werkzaamheden van de groep op hoog niveau, worden de belangrijkste vastgestelde problemen belicht, worden de belangrijkste standpunten van de EU-landen samengevat, worden mogelijke oplossingen geëvalueerd en wordt een reeks maatregelen aanbevolen waarvan de sector op korte en middellange termijn kan profiteren. Het eindverslag is besproken in de Raad AgriFish van 15 juli 2019.
- English
