Ochrona lokalnej żywności i napojów: 3 500 zarejestrowanych oznaczeń geograficznych

Oznaczenia geograficzne mają zastosowanie do różnych środków spożywczych, produktów rolnych, win i napojów spirytusowych produkowanych w określonych regionach. Chronią one reputację konkretnych nazw produktów, regionalnych i tradycyjnych procesów produkcji lub innych istotnych elementów (takich jak lokalne rasy lub odmiany roślin), które kształtują dziedzictwo kulinarne w całej Europie.

Produkty rolno-spożywcze i wina mogą być chronione jako chroniona nazwa pochodzenia (ChNP) i chronione oznaczenie geograficzne (ChOG), a napoje spirytusowe jako oznaczenia geograficzne (ChOG). Ustanowiono symbole UE w celu rozpowszechniania tych produktów. Symbole te pojawiają się na opakowaniach produktów, co ułatwia identyfikację tych produktów na rynku. Gwarantują one autentyczność produktu UE, a nie jego imitację lub podróbkę, i służą wzmocnieniu jego krajowego i międzynarodowego uznania.

Unijne systemy jakości pomagają chronić dziedzictwo europejskiego sektora rolnego i zwiększyć rozpoznawalność produktów wysokiej jakości wśród konsumentów na całym świecie.

Chroniona nazwa pochodzenia i chronione oznaczenie geograficzne

Chroniona nazwa pochodzenia (ChNP) jest zastrzeżona dla nazw produktów, które mają najsilniejszy związek między ich cechami charakterystycznymi a pochodzeniem geograficznym. Surowce i etapy produkcji odbywają się na określonym obszarze geograficznym, a produkt końcowy zależy od lokalnych składników i wiedzy fachowej producentów.

Chronione oznaczenie geograficzne (ChOG) wiąże również produkt z obszarem geograficznym poprzez jego jakość, cechy charakterystyczne lub renomę. Rejestracja ChOG wymaga, aby co najmniej jeden z procesów produkcji, przetwarzania lub przygotowania miał miejsce w danym regionie. Jednak składniki nie muszą pochodzić z tego regionu.

Oznaczenie geograficzne ma zastosowanie do napojów spirytusowych destylowanych lub wytwarzanych na określonym obszarze geograficznym.

Symbole ChNP/ChOG muszą być umieszczane na opakowaniach wyłącznie środków spożywczych i produktów rolnych. Symbole UE są nieobowiązkowe w przypadku win i napojów spirytusowych.

Reprezentowanie różnorodnego dziedzictwa kulinarnego UE

Oznaczenia geograficzne zarejestrowane w UE i poza nią 

Wyższa wartość rynkowa i waga ekonomiczna

Poszanowanie lokalnych tradycji i wiedzy fachowej jest ważnym czynnikiem przy zakupie produktów spożywczych dla zdecydowanej większości Europejczyków (od 56 % do 97 % w zależności od kraju), jak wynika z najnowszego badania Eurobarometru dotyczącego rolnictwa. Respondenci częściej kupują również produkty spożywcze pochodzące z obszaru geograficznego, który znają. Ogólnie rzecz biorąc, badanie wykazało, że wartość sprzedaży produktu o chronionej nazwie była średnio dwukrotnie wyższa niż wartość sprzedaży podobnego produktu bez certyfikacji. Premia wartościowa wynosiła 2,85 w przypadku win, 2,52 w przypadku napojów spirytusowych i 1,5 w przypadku produktów rolnych i środków spożywczych.

Zgodnie z tym samym badaniem szacunkowa wartość sprzedaży unijnych oznaczeń geograficznych w 2017 r. wyniosła 74,76 mld EUR, co stanowi 6,8 % całkowitej wartości sprzedaży europejskiego sektora żywności i napojów szacowanej na 1101 mld EUR w 2017 r. Wina stanowiły ponad połowę tej wartości (39,4 mld EUR), produkty rolne i środki spożywcze – 35 % (27,34 mld EUR), a napoje spirytusowe – 13 % (10,35 mld EUR).

Oznaczenia geograficzne są sprzedawane głównie na rynkach krajowych (58% ich wartości sprzedaży). Pozostała część sprzedaży jest równo podzielona między rynek UE i poza UE.

Produkty o zarejestrowanej nazwie stanowią 15,4 % całkowitego wywozu produktów rolno-spożywczych z UE. Wina pozostają najważniejszym produktem zarówno pod względem całkowitej wartości sprzedaży (51 %), jak i handlu pozaunijnego (50 %). Poza swoimi granicami UE podejmuje wiele kroków w celu ochrony autentyczności produktów i dba o to, by europejskie produkty wysokiej jakości były uznawane na całym świecie. Ochrona oznaczeń geograficznych pomaga zwalczać podrabiane produkty, które zagrażają reputacji autentycznych, lokalnych i regionalnych produktów oraz źródłom utrzymania ich producentów.