Regoli aktar ċari dwar l-oriġini u l-kompożizzjoni tal-għasel: Il-Kummissjoni tistabbilixxi Pjattaforma dwar l-Għasel

Fil-jum tad-dħul fis-seħħ tar-regoli riveduti tal-UE dwar l-għasel, it-13 ta’ Ġunju 2024, il-Kummissjoni tniedi s-sejħa biex tiġi stabbilita l-Pjattaforma tal-Għasel biex jinġabar l-aħjar għarfien espert disponibbli dwar l-awtentiċità u t-traċċabbiltà tal-għasel. Dan il-grupp ta’ esperti se jassisti lill-Kummissjoni fl-armonizzazzjoni tal-metodi biex tiġi identifikata l-adulterazzjoni fl-għasel u biex il-prodott jiġi ttraċċat lura għand il-produttur jew l-importatur tal-ħsad. Ir-regoli komuni l-ġodda dwar il-kompożizzjoni u t-tikkettar tal-għasel se jgħinu lill-konsumaturi jagħmlu għażliet infurmati billi jżidu t-trasparenza fil-katina alimentari u jillimitaw il-prattiki frodulenti.

Minn nofs l-2026, meta tibda tiġi applikata d-Direttiva, il-pajjiżi ta’ oriġini fit-taħlitiet tal-għasel se jkollhom jidhru fuq it-tikketta f’ordni dixxendenti bis-sehem perċentwali ta’ kull oriġini. L-Istati Membri se jkollhom il-flessibbiltà li jirrikjedu perċentwali għall-akbar erba’ ishma biss meta dawn jammontaw għal aktar minn 50 % tat-taħlita. 

Id-direttiva riveduta tagħti s-setgħa lill-Kummissjoni biex tintroduċi, fi żmien 4 snin, ir-regoli dwar metodi armonizzati ta’ analiżi biex tiġi identifikata l-adulterazzjoni tal-għasel biz-zokkor, u fi żmien 5 snin, il-metodi biex tiġi traċċata l-oriġini tal-għasel u l-kriterji biex jiġi aċċertat li l-għasel ma jisħonx iżżejjed u li t-trab tad-dakra ma jitneħħiex meta jinbiegħ lill-konsumatur finali. Sabiex il-Kummissjoni tiġi appoġġata f’dan il-kompitu bl-aħjar għarfien espert disponibbli, ir-regoli l-ġodda jitolbu l-istabbiliment ta’ Pjattaforma tal-Għasel. 

Il-Pjattaforma tal-Għasel li jmiss, magħmula minn massimu ta’ 90 membru, hija mistennija, fost affarijiet oħra, tiġbor data għal metodi biex jittejbu l-kontrolli tal-awtentiċità tal-għasel, u tipprovdi rakkomandazzjonijiet għal traċċabbiltà tal-Unjoni, kriterji ta’ kompożizzjoni, u l-possibbiltà li jiġi stabbilit laboratorju ta’ referenza tal-Unjoni. Il-partijiet ikkonċernati tul il-katina tal-provvista tal-għasel, is-soċjetà ċivili, u l-esperti f’kapaċità personali, inklużi dawk mill-akkademja, huma mħeġġa jissottomettu l-applikazzjoni tagħhom.

Is-sejħa għall-applikazzjonijiet hija miftuħa sal-15 ta’ Lulju. L-organizzazzjonijiet li japplikaw iridu jkunu rreġistrati fir-Reġistru tat-Trasparenza li għandu jinħatar. Il-Pjattaforma mistennija torganizza l-ewwel laqgħa tagħha f’Novembru 2024, ippreseduta mid-Direttorat Ġenerali għall-Agrikoltura tal-Kummissjoni Ewropea. Il-Pjattaforma hija maħsuba biex tiltaqa’ mill-inqas darbtejn fis-sena. F’konformità mal-prinċipji ta’ trasparenza, id-dokumenti rilevanti kollha (inklużi l-aġenda u l-minuti) se jiġu ppubblikati fir-Reġistru tal-gruppi ta’ esperti. Il-Pjattaforma tal-Għasel hija stabbilita għal perjodu inizjali ta’ ħames snin.

B’mod parallel ma’ din il-ħidma, il-Kummissjoni u ċ-Ċentru Konġunt tar-Riċerka qed jaħdmu biex jistabbilixxu metodi analitiċi vvalidati biex jidentifikaw l-adulterazzjoni tal-għasel biz-zokkor.

Appoġġ għal dawk li jrabbu n-naħal fl-UE

Il-kolonji tan-naħal tal-għasel huma essenzjali għall-agrikoltura u għall-ambjent. Dawn jiżguraw ir-riproduzzjoni tal-pjanti bid-dakkir, filwaqt li t-trobbija tan-naħal tikkontribwixxi għall-iżvilupp taż-żoni rurali. It-trobbija tan-naħal hija pprattikata fil-pajjiżi kollha tal-UE u hija kkaratterizzata minn kundizzjonijiet ta’ produzzjoni, rendimenti u prattiki tat-trobbija tan-naħal differenti. L-UE hija t-tieni l-akbar produttur tal-għasel fid-dinja. 

Mill-2023 sal-2027, EUR 610 miljun ta’ fondi tal-UE u nazzjonali se jappoġġaw is-settur tal-apikultura tal-UE. Dan se jkopri investimenti biex jiġi miġġieled il-mard tad-doqqajs, jgħin fl-adattament għat-tibdil fil-klima, jirriproduċi d-doqqajs u jżid l-għadd tagħhom, fost affarijiet oħra. L-attivitajiet ta’ promozzjoni kif ukoll is-servizzi ta’ konsulenza u t-taħriġ se jiġu appoġġati finanzjarjament ukoll.