De vooruitzichten op korte termijn voor de landbouwmarkten van de EU in 2026 blijven robuust, ondanks de gevolgen van het conflict in het Midden-Oosten, die bijdragen tot reeds bestaande uitdagingen en risico’s, waaronder weergerelateerde uitdagingen, dierziekten en aanhoudende handelsspanningen. Deze bronnen van onzekerheid zijn stijgende inputkosten die druk uitoefenen op de producentenmarges. Toch zal de EU-productie naar verwachting toenemen voor oliehoudende zaden, zuivel, varkensvlees en pluimvee. De graanproductie zal naar verwachting krimpen, maar dicht bij het vijfjaarsgemiddelde blijven, terwijl de productie in de sectoren herkauwers, suiker en olijfolie naar verwachting zal dalen.
Deze zomereditie van het verslag over de vooruitzichten voor de korte termijn en het interactieve onlinedashboard bieden waardevolle inzichten in de huidige toestand van de landbouwmarkten van de EU en toekomstgerichte verwachtingen, en dienen als een belangrijk instrument ter ondersteuning van de besluitvorming voor alle belanghebbenden in de agrovoedingsketen van de EU. In dit verslag wordt geen rekening gehouden met de aanhoudende hittegolven die landbouwers in heel Europa ernstig treffen.
Grondbeginselen van de markt
De macro-economische en energiemarktvooruitzichten voor 2026 blijven zeer onzeker, met een verwachte reële bbp-groei van slechts +1,1%, een stijging van de inflatie tot +3,1% als gevolg van de energiekosten en een verwachte stijging van de voedselprijzen na de stijgende inputkosten. Overeenkomstig de economische voorjaarsprognoses van de Europese Commissie gaan deze kortetermijnvooruitzichten uit van een geleidelijke normalisering van de energiemarkten, ondersteund door een geleidelijke heropening van de Straat van Hormuz en het herstel van belangrijke zeeroutes. De risicobalans blijft echter neerwaarts gericht. In dit verband blijven de producentenmarges onder druk staan, waarbij de betaalbaarheid van meststoffen daalt tot het niveau van 2022. Om deze zorgen weg te nemen, heeft het in mei 2026 goedgekeurde actieplan voor meststoffen van de Commissie tot doel de kostendruk op korte termijn te verlichten en tegelijkertijd de veerkracht op lange termijn te versterken, naast het specifieke tijdelijke staatssteunkader.
De weersvoorspellingen voorspellen over het algemeen gunstige gewasomstandigheden voor 2026 in de EU, waarbij de opbrengsten van wintergewassen boven het historische gemiddelde worden verwacht, terwijl voorjaars- en zomergewassen te kampen kunnen hebben met warmte- en watertekorten, met name in regio’s die gevoelig zijn voor droogte. Wereldwijd wordt verwacht dat een sterk El Niño-evenement in het najaar een hoogtepunt zal bereiken, met gemengde gevolgen voor de landbouw. Hoewel de productie van de EU grote directe gevolgen kan vermijden, kunnen verstoringen van de wereldmarkt zich via toeleveringsketens verspreiden. De onzekerheden — met inbegrip van interacties met klimaatverandering — houden het El Niño-risico hoog.
Akkerbouwgewassen en gespecialiseerde gewassen
Verwacht wordt dat de graanproductie in de EU in 2026/27 zal terugkeren naar een gemiddelde van 273,7 miljoen ton, na uitzonderlijk hoge opbrengsten in het afgelopen seizoen voor tarwe en gerst. De hoge beginvoorraden zullen naar verwachting nog steeds een sterke uitvoer van tarwe mogelijk maken, terwijl de invoer naar verwachting slechts marginaal zal toenemen. De productie van oliehoudende zaden in de EU zal naar verwachting met 3,1% stijgen als gevolg van de uitbreiding van het areaal en de opbrengsten van zonnebloempitten. De productie van oliehoudende zaden zal naar verwachting een recordniveau bereiken en de productie van plantaardige oliën zal naar verwachting ook toenemen, terwijl de consumptie stabiel blijft. De productie van eiwithoudende gewassen zal naar verwachting licht dalen, maar boven het gemiddelde blijven, terwijl de suikerproductie in de EU kan dalen als gevolg van een kleiner suikerbietenareaal.
De productie van olijfolie zal naar verwachting dalen ten opzichte van het eerdere herstel van de productie in 2024/25, maar zal in 2025/26 boven het gemiddelde blijven. Verwacht wordt dat het verbruik in de EU zal terugkeren naar het gemiddelde, terwijl zowel de uitvoer als de invoer naar verwachting zullen toenemen, in een context van lagere prijzen.
Dierlijke producten
Verwacht wordt dat het melkaanbod in de EU in 2026 zal groeien als gevolg van hogere opbrengsten. De prijzen zijn na een daling eind 2025 gestabiliseerd, maar de stijgende inputkosten zetten de landbouwmarges onder druk. De vraag blijft veerkrachtig, hoewel de voedselinflatie en de doorberekening van de inputkosten aan de consumentenprijzen risico’s met zich meebrengen. Een grotere beschikbaarheid van rauwe melk kan de productie van boter, kaas, wei en mageremelkpoeder stimuleren, terwijl de uitvoer veerkrachtig blijft ondanks de zwakkere vraag in het Midden-Oosten en handelsverstoringen.
De EU-rundvleesproductie zal naar verwachting in 2026 en 2027 dalen als gevolg van een afnemende koeienstapel, waardoor de prijzen hoog blijven ondanks de versoepeling in het begin van het jaar. Schapen- en geitenvlees worden geconfronteerd met vergelijkbare druk van een afnemende kudde en ziekte-uitdagingen. De productie en consumptie van varkensvlees zullen naar verwachting stabiel blijven, met veerkrachtige uitvoer naarmate de prijzen dalen. De pluimveeproductie zal naar verwachting groeien, aangedreven door een sterke vraag en hoge prijzen, hoewel de uitvoer kan dalen terwijl de invoer stijgt.
De EU-balansen zijn beschikbaar op het portaal voor agrovoedingsgegevens, zowel in de vorm van tabellen als in de vorm van grafieken. Daarnaast zijn geselecteerde gegevens voor de lidstaten beschikbaar en gevisualiseerd in dataM.
The short-term outlook is based on the latest market fundamentals, data, and insights from experts within the European Commission's Department for Agriculture and Rural Development.
- Datum publicatie
- 3 juli 2026
- Auteur
- Directoraat-generaal Landbouw en Plattelandsontwikkeling
- Departement
- Directoraat-generaal Landbouw en Plattelandsontwikkeling
- Locatie
- Brussel
