Ondersteunt het GLB zowel grote industriële landbouwbedrijven als kleine boeren?

Wie krijgt geld?

Het GLB heeft een specifiek herverdelingssysteem voor grote en kleine landbouwbedrijven. De Europese Unie beschouwt kleine landbouwbedrijven als een hoeksteen van de EU-landbouw aangezien zij een cruciale rol spelen voor de werkgelegenheid en plattelandsontwikkeling. 

Wie krijgt geld?

Naar hoogte van de GLB-steun

Elk jaar krijgen bijna 6 miljoen landbouwbedrijven in de EU financiële steun uit het GLB. Een belangrijk punt van kritiek is dat 80% van die steun naar 20% van de landbouwbedrijven gaat. De meeste van deze ontvangers zijn echter nog familiebedrijven en de meeste zijn kleiner dan 500 hectare.

In de loop der jaren heeft het GLB instrumenten ontwikkeld om steun te geven aan de boeren die daar het meest behoefte aan hebben. Er wordt op grote schaal gebruikgemaakt van herverdelingen en degressieve betalingen (een lager bedrag per hectare naarmate het bedrijf groter is).

Naar fysieke bedrijfsgrootte

• In 2022 waren zeer kleine landbouwbedrijven (minder dan 5 hectare) goed voor bijna de helft van alle landbouwbedrijven die GLB-steun ontvingen, maar zij exploiteerden slechts 5% van de landbouwgrond en ontvingen 6% van de betalingen.
• Landbouwbedrijven met 5 tot 250 hectare kregen ruim 70% van de rechtstreekse betalingen.  Deze maken ongeveer 50% van alle landbouwbedrijven uit en beheren 68% van de landbouwgrond in de EU.
• Grote landbouwbedrijven met meer dan 250 hectare maken iets meer dan 1 % uit van alle landbouwbedrijven die steun ontvangen. Zij kregen 23% van de rechtstreekse betalingen in ruil voor het bewerken van 27% van de landbouwgrond in de EU.

Waarom landbouwbedrijven steun krijgen

Boeren verdienen vaak minder dan andere werknemers in de EU. GLB-steun helpt omdat de landbouw vaak niet rendabel is. Deze steun heeft tot doel:

• ervoor zorgen dat de EU voldoende voedsel levert aan haar bevolking
• ervoor zorgen dat dit voedsel voldoet aan strenge gezondheids- en milieunormen
• boeren helpen de grond in goede staat te houden en de milieuvoorschriften en de regels voor de gezondheid en het welzijn van planten en dieren na te leven.

Herverdeling van betalingen aan kleinere landbouwbedrijven

De betalingen aan boeren worden voornamelijk per hectare berekend. De gemiddelde kosten dalen echter vaak naarmate een bedrijf meer grond heeft. Om kleinere landbouwbedrijven te helpen, moeten de EU-landen daarom de een deel van het GLB-geld dat zij van de EU ontvangen verschuiven van grotere naar kleinere landbouwbedrijven:

• De EU-landen moeten ten minste 10% van de rechtstreekse GLB-betalingen op deze manier herverdelen
• Als een land een lager percentage wil toewijzen, moet het samenwerken met de Europese Commissie en aantonen dat andere GLB-instrumenten en -maatregelen voorzien in de herverdelingsbehoeften.